جمعه , ۴ مهر ۱۳۹۹
خانه / آمار و اطلاعات / بقایای آفت کش ها در مواد غذایی
سازمان جهانی بهداشت

بقایای آفت کش ها در مواد غذایی

حقایق کلیدی
• از آفت کش ها برای محافظت از محصولات زراعی در برابر حشرات، علف هایهرز، قارچها و سایر آفات استفاده می شود .
• آفت کش ها به طور بالقوه برای انسان سمی هستند و بسته به کمیت و روشهایی که فرد در معرض آن قرار می گیرد، می توانند اثرات هم حاد و هم مزمنی روی سلامتی داشته باشند.
• برخی از آفت کش های قدیمی تر و ارزان تر، می توانند سالها در خاک و آب بمانند. در کشورهای توسعه یافته استفاده از این مواد شیمیایی در کشاورزی ممنوع است، اما آنها هنوز در بسیاری از کشورهای در حال توسعه مورد استفاده قرار می گیرند.
• افرادی که با قرار گرفتن در معرض آفت کش ها با بیشترین خطرات سلامتی روبرو می شوند، افرادی هستند که در محل کار، خانه یا باغ خود با آنها در تماس هستند.
• آفت کش ها نقش مهمی در تولید مواد غذایی دارند. آنها از محصولات محافظت می کنند یا بازده و تعداد دفعاتی که هر محصول در سال می تواند روی همان زمین پرورش داده شود را افزایش می دهند. این امر به ویژه در کشورهایی که با کمبود مواد غذایی مواجه هستند بسیار مهم است.
• برای محافظت مصرف کنندگان مواد غذایی در برابر عوارض جانبی آفت کش ها،سازمان بهداشت جهانی شواهد را بررسی می کند و حداکثر حد مجاز باقی مانده پذیرفته شده از نظر بین المللی را توسعه می دهد .

 

بیش از ۱۰۰۰ آفت کش ها در سراسر جهان برای اطمینان از آسیب ندیدن مواد غذای بواسطه آفات مورد استفاده قرار می گیرند. هر آفت کش دارای خواص و اثرات سم شناسی متفاوتی است.
بسیاری از آفت کش های قدیمی تر و ارزان تر (بدون  امتیاز و حق انحصاری) مانند دیکلروودیفن تری کلرو اتیان(DDT )و لیندان ، می توانند سالها در خاک و آب بمانند.
کشورهایی که کنوانسیون استکهلم سال ۲۰۰۱ ( معاهده بین المللی که هدف آن از بین بردن
یا محدود کردن تولید و استفاده از آلا ینده  های آلی پایدار است) را امضا کردند، این موادشیمیایی را ممنوع کرده اند.
سمیت یک آفت کش به عملکرد آن و عوامل دیگر بستگی دارد. به عنوان مثال، حشرهکش ها معمولا  نسبت به علف کش ها برای انسان سمی تر هستند. مواد شیمیایی مشابه در
دوزهای مختلف (این که چقدر فرد در معرض آن ماده شیمیایی قرار می گیرد) می توانند
تأثیرات متفاوتی داشته باشد . آن همچنین می تواند به راه و شیوه قرار گرفتن در معرض
آن بستگی داشته باشد (مانند بلع ، استنشاق یا تماس مستقیم با پوست).
هیچکدام از آفت کش ها یی که امروزه برای استفاده در مواد غذایی در تجارت بین الملل
مجاز هستند ژنوتوکسیک (آسیب رسان به DNA ، که می تواند باعث جهش یا سرطان
شود) نیستند  . عوارض جانبی این آفت کش ها تنها زمانی رخ می دهند که فرد بیش از یک
سطح ایمنی خاص در معرض آنها قرار بگیرد. هنگامی که افراد با مقادیر زیادی از آفت
کش ها در تماس باشند، آن ممکن است باعث مسمومیت حاد یا اثرات سلامتی طولانی
مدت، از جمله سرطان و اثرات جانبی بر تولید مثل شود.

دامنه مشکل
آفت کش ها جزو عوامل اصلی مرگ ناشی از مسمومیت خود به خود، به ویژه درکشورهای کم درآمد و دارای درآمد متوسط، هستند .

ذاتا سمی هستند و به عمد در محیط زیست پخش می شوند، تولید، از آنجا که آفت کش ها
توزیع و استفاده از آنها نیاز به نظارت و کنترل دقیق دارد. نظارت و کنترل منظم باقیماندهها در مواد غذایی و محیط نیز لازم است.

سازمان بهداشت جهانی در رابطه با آفت کش ها دو هدف دارد:
• ممنوعیت آفت کش هایی که بیشترین سمیت را برای انسان دارند و همچنین آفتکش هایی که برای طولانی ترین زمان در محیط باقی مانده است.
• محافظت از سلا مت عمومی با تعیین حداکثر محدودیت ها برای بقایای آفت کش هادر مواد غذایی و آب.

چه کسانی در معرض خطر هستند ؟
بیشترین جمعیتی که در معرض خطر هستند، افرادی هستند کهمستقیما در معرض آفت کش ها قرار دارند. آنها عبارتند از کارگران  کشاورزی که از آفت کش ها استفاده می کنندو سایر افرادی که در طول پخش آفت کش ها و بلافاصله بعد از آن در نزدیکی منطقه هستند.
جمعیت عمومی – که در منطقۀ مورد استفاده آفت کش ها نیستند – از طریق مواد غذایی و
آب در معرض سطوح بسیار پایین تری از بقایای آفت کش ها قرار دارند.

پیشگیری و کنترل
هیچ کس نباید در معرض مقادیر ناامنی از آفت کش ها قرار گیرد.

افرادی که آفت کش ها را روی محصولات زراعی، در خانه ها یا باغ ها پخش می کنند باید به اندازه کافی محافظت شوند. افرادی که به طور مستقیم در پخش و گسترش آفت کشها دخیل نیستند ، باید در طی و درست بعد از پخش آنها، از منطقه دور بمانند.

مواد غذایی که فروخته و یا اهدا می شوند (مانند کمک غذایی) باید با قوانین آفت کش ها،به ویژه با حداکثر حد باقی مانده، مطابقت داشته باشند. افرادی که مواد غذای ی خود راپرورش می دهند، باید هنگام استفاده از آفت کش ها ، دستورالعمل های استفاده را رعایت کرده و با پوشیدن دستکش و ماسک صورت در صورت لزوم از خود محافظت کنند.
مصرف کنندگان می توانند با لایه برداری یا شستشوی میوه و سبزیجات میزان مصرف بقایای آفت کش ها را بیشتر محدود کنند و این باعث کاهش سایر خطرات ناشی از مواد غذایی مانند باکتری های مضر نیز می شود.

تأثیر جهانی
بخش جمعیت سازمان ملل تخمین می زند که تا سال ۲۰۵۰ ، ۷٫۹ میلیارد نفر در کره زمین وجود داشته باشند – یعنی حدود ۳۰ ٪بیشتر از سال ۲۰۱۷ .تقریبا کل این رشد جمعیت در کشورهای در حال توسعه رخ خواهد داد.
سازمان غذا و کشاورزی سازمان ملل متحد (FAO )تخمین می زند که در کشورهای درحال توسعه پیش بینی می شود ۸۰ درصد از افزایش های لازم در تولید مواد غذایی که با رشد جمعیت سرعت می یابند از افزایش بازده و تعداد دفعاتی که محصولات زراعی دریک سال روی همان زمین می توانند پرورش یابند حاصل می شو ند. پیش بینی می شود تنها ۲۰ ٪از تولید مواد غذایی جدید از گسترش زمین های کشاورزی حاصل می شوند .

آفت کش ها می توانند از تلفات زیاد محصولات زراعی جلوگیری کنند و بنابراین نقش خود را در کشاورزی ادامه خواهند داد. با این حال، اثرات روی انسان و محیط قرارگرفتن در معرض آفت کش ها یک نگرانی دایمی است.
استفاده از آفت کش ها برای تولید مواد غذایی ، هم برای تغذیه جمعیت محلی و هم برای صادرات، باید بدون در نظر گرفتن وضعیت اقتصادی یک کشور، با اصول و رویکردهای کشاورزی خوب مطابقت داشته باشد . کشاورزان باید میزان آفت کش های مورد استفاده را به حداقل مقدار لازم برای محافظت از محصولات خود محدود کنند.
همچنین ممکن است در شرایط خاصی تولید مواد غذایی بدون استفاده از آفت کش ها انجام
شود.

واکنش سازمان بهداشت جهانی
سازمان بهداشت جهانی با همکاری سازمان غذا و بهداشت مسئولیت ارزیابی خطراتن اشی از آفت کش ها برای انسان (هم از طریق قرار گرفتن مستقیم در معرض آن و هم از طریق باقیمانده های موجود در مواد غذایی) و توصیه برای محافظت های کافی ومناسب را بر عهده دارد.
ارزیابی های خطر برای بقایای آفت کش ها در مواد غذایی توسط یک گروه علمی کارشناس مستقل بین المللی (نشست مشترک سازمان بهداشت جهانی و سازمان غذا وبهداشت در باره بقایای آفت کش ها (JMPR ))انجام می شود . این ارزیابی ها مبتنی برکلیه داده های ارسالی برای ثبت ملی آفت کش ها در سراسر جهان و همچنین کلیه مطالعاتعلمی منتشر شده در مجلات بررسی شده هم تراز می باشند. نشست مشترک سازمانبهداشت جهانی و سازمان غذا و بهداشت درباره بقایای آفت کش ها (JMPR )پس ازارزیابی میزان خطر، محدودیت هایی را برای مصرف ایمن تعیین می کنند تا اطمینانحاصل کنند که میزان آفت کش ها ی باقیمانده در افرادی که در طول زندگی اشان از طریقخوردن غذا در معرض آنها هستند عوارض جانبی ای روی سلامتی آنها نخواهد داشت.
این میزان مصرف روزانه قابل قبول توسط دولت ها و مدیران ریسک بین المللی، مانندکمیسیون کدکس الیمنتاریوس (نهاد تنظیم استانداردهای بین دولتی برای مواد غذایی)، برای تعیین حداکثر حد باقیمانده (MRLs )برای آفت کش ها در مواد غذایی استفاده می شود.
استانداردهای کدکس مرجعی برای تجارت بین المللی مواد غذایی هستند، به طوری که مصرف کنندگان در همه جا می توانند اطمینان داشته باشند که مواد غذایی ای که می خرند مطابق با استانداردهای توافق شده برای ایمنی و کیفیت هستند، صرفنظر از این که آنها کجا تولید شده اند. در حال حاضر، استاندارد های کدکس برای بیش از ۱۰۰ آفت کشمختلف وجود دارد.
سازمان بهداشت جهانی و سازمان غذا و بهداشت به طور مشترک کد بین المللی اجرایمدیریت آفت کش ها را تدوین کرده اند. جدیدترین نسخه چارچوب داوطلبانه در سال ۲۰۱۴
منتشر شد. آن،ناظران دولت ، بخش خصوصی جامعهمدنی و سایر ذینفعان ر ادرباره بهترین شیوه های مدیریت آفت کش ها در طول چرخه عمرشان (از تولید تا دفع) راهنمایی می کند.

 

منبع :https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/pesticide-residues-in-food

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *