پنج شنبه , ۲۸ دی ۱۳۹۶
خانه / اخبار / سفر – راه – غذا

سفر – راه – غذا

جاده های بی انتها را یکی پس از دیگری طی می کنی و خستگی و گرسنگی مجال رفتن را از تو می گیرد؛ از دور ساختمان شبیه رستوران را می بینی و بی محابا ترمز خودرو را می کشی تا غذایی تناول کنی و سپس به راهت ادامه دهی… هرچه به محل پذیرایی نزدیک می شوی نشانی از یک مکان مناسب برای صرف غذا و رفع خستگی نمی‌یابی.

مسافران خسته در نزدیکترین صندلی جای می گیرند. در گوشه دیگر بساط غذای خانگی تعدادی از مسافرین پهن است و گویی آنان از غذای این محل خوششان نمی آید. متصدی سالن پذیرایی به آنان گوشزد می کند که باید کرایه میز و صندلی که در آن نشسته اند را بدهند.مسافران پس از صرف غذا سوار خودروهای خود می شوند؛ اما آن هایی که غذای رستوران بین راهی را صرف کرده اند حالشان دگرگون می شود و پس از مدتی آثار مسمومیت بویژه در کودکان نمایان می شود و…

چالش همیشگی رستوران بین‌راهی

سالانه چند میلیون نفر در جاده‌های ایران رفت و آمد می‌کنند و اخباری که حاکی از عدم رعایت بهداشت در این رستوران‌ها باشد، به نسبت این تعداد سفر، بسیار اندک است. این اخبار در مورد فست‌فودها و رستوران‌های داخل شهرها هم کم نیست، بنابراین صرف بین‌راهی بودن دلیلی بر بهداشتی نبودن و بی‌کیفیت بودن غذاها نمی‌تواند باشد، اما از آنجایی که سفر حال و هوای افراد را عوض می‌کند، ممکن است هر غذایی در سفر به اصطلاح به آنها نسازد. همچنین دیدن پروانه کسب رستوران‌ها می‌تواند اطمینان خاطر بیشتری برای مسافران ایجاد کند. از طرفی بسیاری از این رستوران‌ها سال‌های سال است که دایر هستند و به نوعی کسب‌وکار افراد به‌شمار می‌روند، بنابراین معقول به نظر نمی‌رسد که با تخلف کوچکی، سرمایه و درآمد خود را بر باد بدهند. رستوران بین‌راهی یعنی انتظار شنیدن صدای چرخ‌های اتوبوس، تریلی، خاور یا ماشین‌های سبک. سفرهایی که به مناسبت‌ها و دلایل مختلفی معمولا انجام می‌شوند، همه امید این رستوران‌ها هستند. از سفرهای خانوادگی و اداری و کاری گرفته تا سفرهای دانشجویی، علمی و… در حقیقت سود کــسب و کـار صــاحبان رستوران‌های بین‌راهی در گرو هزینه‌کردن مسافران است. حتی اگر سفرهای خانوادگی را هم نادیده بگیریم، باز هم نمی‌توان تعداد سفرهای تجاری، اداری و دانشگاهی را نادیده گرفت. سالانه سفرهای زیادی در ارتباط با انواع خدمات و کارهای اداری انجام می‌شود. اگر میزان این سفرها را حساب کنیم، به اعداد و ارقام نجومی می‌رسیم که به رونق کسب و کارهای زیادی می‌انجامد.

میلیون‌ها سفر و میلیاردها درآمد

حتی اگر آمارهای گاه عجیب و غریب مربوط به صدمیلیون سفر تنها در ایام نوروز و گردش مالی بیش از3 هزار و 300 میلیاردی این ایام را که مسئولان سازمان گردشگری اعلام کرده‌اند، نادیده بگیریم، باز هم بدون اغراق می‌توان گفت که سود زیاد رستوران‌های بین‌راهی در گرو سفرهایی است که مردم در طول سال انجام می‌دهند، زیرا مطابق آمار اتحادیه شرکت‌های تعاونی مسافربری کشور، بیش از 20 هزار اتوبوس در سامانه حمل و نقل کشور مشغول به کار هستند و سال گذشته نیز بیش از 380 میلیون نفر مسافر از طریق این سامانه در کل کشور جابه‌جا شده‌اند.
منوی ارزان اما…
رستوران‌های بین‌راهی معمولا انواع غذاها را دارند. رده قیمتی بین 3 تا 15هزار تومان، منوی تقریبا ارزانی را در این رستوران‌ها پیش‌روی مسافران باز می‌کند. یکی از رستوران‌داران در جاده اصفهان ـ شیراز می‌گوید: غذای رستوران‌های بین‌راهی ارزان است و هزینه زیادی برای مسافران ندارد، اما همین ارزان ‌بودن موجب شده که مسافران غذا را بی‌کیفیت بدانند. اما بضاعت این رستوران‌ها همین است و اگر کسی غذای گران‌تری می‌خواهد می‌تواند به مجتمع‌های توریستی مراجعه کند که هزینه‌های بالایی دریافت می‌کنند.
طبق آمار، میانگین سفرهای نوروزی و تابستانی رقمی میلیونی است که در هرکدام از این سفرها حداقل چهار نفر جابه‌جا می‌شوند که هر نفر هم ممکن است یک وعده غذایی را بین راه صرف کند. همچنین در حال حاضر بیش از 5/2 میلیون وسیله نقلیه از تاکسی و اتوبوس گرفته تا مینی‌بوس و وانت که امرار معاش شخصی مردم با آنها انجام می‌شود، حداقل یک سفر برون‌شهری در طول هفته دارند و گذرشان به این رستوران‌ها می‌افتد. تعداد سفرهای بیش از دو میلیون راننده این ماشین‌ها در طول سال به 102میلیون سفر می‌رسد که اگر این تعداد را در عدد 5 هزار تومان، یعنی مقدار متوسط هزینه‌‌ای که در رستوران‌های بین‌راهی خرج می‌کنند، ضرب کنیم، رقم نجومی 510 میلیارد تومان به دست می‌آید که حاکی از فرصت بزرگ درآمد‌زایی این کسب و کار است.

کیفیت نامطلوب غذا، بیشترین شکایت مسافران

«فاطمه محمدی» کارشناس سازمان گردشگری بیشترین شکایت های مسافران از رستوران‌های بین راهی را کیفیت نامطلوب غذا و نبود بهداشت مناسب در این مراکز اعلام می‌کند و آن را ناشی از نبود استانداردهای لازم در ارائه چنین خدماتی می داند.
وی می گوید: خدمات ارائه شده در مراکز اقامتی و پذیرایی و هم چنین رستوران‌های بین راهی با استانداردهای جهانی همخوانی ندارد که همین مسأله عمده ترین دلیل تکرار مشکلات هر ساله برای مسافران و گردشگران داخلی و خارجی است. در استانداردسازی خدمات، شرایط مختلف موجود در کشور نیز در نظر گرفته می شود و در نهایت با استانداردهای جهانی تطبیق داده می شود، لذا هنگامی که خدمات مراکز اقامتی و پذیرایی بین راهی استانداردسازی شود دیگر مسافران با مشکلاتی در زمینه های بهداشتی و کیفیت خدمات مواجه نخواهند شد.
اهمیت نظارت بهداشتی مراکز پذیرایی بین راهی
«فیروز ناظری» کارشناس گردشگری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نیز می گوید: حوزه گردشگری از سال 1300 به صورت رسمی در ایران رونق گرفت و پس از آن ساخت رستوران های نوین در ایران آغاز شد. در این سال ها با ایجاد مراکز پذیرایی و رستوران‌ها، نظارت نیز به کار این مراکز آغاز شد و بحث گردشگری نیز در این دوره رونق یافت.
ناظری اضافه کرد: نبود آموزش درست و علمی از اشکالات رستوران داری در ایران است و هنوز بسیاری از رستوران ها و مراکز پذیرایی درایران به صورت سنتی فعالیت می کنند و نظارت بر این مراکز نیز کمرنگ است و به صورت جدی به آن پرداخته نمی شود.
وی گفت: در بین رستوران ها و مراکز پذیرایی، رستوران های مطلوبی نیز وجود دارد و سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری به عنوان متولی صدور مجوز این مراکز به صورت کلی از این رستوران های بین راهی بازدید می کند. رسیدگی به بهداشت این مراکز با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است اما نظارت آنها صوری بوده و کلی نیست و یک بازدید انجام می دهند و بعد آن را رها می کنند.
کارشناس گردشگری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری تصریح کرد: تشویق به نخوردن غذا در این رستوران ها کمکی به کسی نمی کند و باید سازمان های ناظر به وظایف نظارت خود بیشتر توجه کنند.

چه رستورانی برویم؛ چه‌ غذایی بخوریم؟

بدون شک ظاهر غذا، قیمت مناسب، سابقه ذهنی از غذا و ذائقه مصرف ‌کننده از مهم ‌ترین عوامل در انتخاب این غذاها هستند ولی آیا توجه به همین موارد در انتخاب غذا کافی است؟ آیا وضعیت بهداشتی محل طبخ و ارائه این مواد غذایی اهمیت ندارد؟ آیا اینکه این غذاها با چه مواد اولیه و چه کیفیتی فراهم می ‌شوند مهم نیست؟ و آیا مهم نیست که با خوردن هر کدام از این مجموعه گوناگون غذایی چه میزان انرژی در بدن تولید خواهد شد؟
دکتر «مسعود کیمیاگر» متخصص تغذیه در مورد بهداشت مواد غذایی ارائه شده در رستوران‌ ها معتقد است: مهم ‌ترین مسأله در این ‌باره بحث لزوم نظارت ‌های دولتی است که باید به عنوان یک اصل مورد توجه قرار بگیرد. وی در این خصوص می‌ گوید: بازرسان وزارت بهداشت باید به‌ طور دوره ‌ای به رستوران ‌ها و مراکز مشابه آن ها سر بزنند و بر رعایت اصول بهداشتی در این اماکن نظارت کنند. در حال حاضر این نظارت ‌ها به طور جسته و گریخته وجود دارد ولی به نظر می‌ رسد مشکلاتی از قبیل کمبود نیرو باعث عدم بازدهی مطلوب در این زمینه می‌شود.
از سوی دیگر «سیدرضا غلامی» کارشناس ارشد بهداشت محیط و رئیس اداره بهداشت مواد غذایی و بهسازی اماکن عمومی وزارت بهداشت نیز در این زمینه می ‌گوید: در چند سال اخیر در خصوص رسیدگی به وضعیت بهداشتی رستوران‌‌ها ارتقای کیفی قابل ملاحظه ‌ای دیده می ‌شود و بر مبنای آمار و ارقام موجود در حال حاضر بیش از 30 تا 35 درصد رستوران ‌ها و مراکز تهیه و توزیع غذا مسائل بهداشتی را به طور کامل رعایت می ‌کنند و 75 تا 78 درصد این مراکز نیز دارای معیارهای بهداشتی هستند.
وی همچنین می ‌افزاید: در 20 تا 25 درصد از موارد، این مراکز از لحاظ بهداشت فردی دچار مشکل هستند و 20 تا 25 درصد موارد نیز مسائل مربوط به بهداشت محیطی را به طور مطلوب رعایت نمی‌ کنند.

پلمپ رستوران های متخلف

رئیس اداره بهداشت اماکن عمومی وزارت بهداشت در مورد قوانین موجود می ‌گوید: در بحث بهداشت محیطی رستوران، قانون این اختیار را به کارشناسان می‌ دهد تا در صورت عدم رعایت موارد بهداشتی واحد را تعطیل کند ولی در مورد بهداشت و سلامت مواد غذایی این امکان بدون ارجاع به دادگاه و اجازه قاضی وجود ندارد. یکی از راه‌ های پیشنهادی ما که می ‌تواند در این زمینه موثر باشد تشکیل یک شورای عالی برای این منظور است تا به این مشکلات سامان دهد. البته پیگیری و اجرایی شدن تصمیمات این شورا نیز اهمیت دارد.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یازده − نه =